ภควัท-คีตา ฉบับเดิม

บทที่ หนึ่ง

สำรวจกองทัพที่สมรภูมิ กุรุกฺเษตฺร

โศลก 29

vepathuś ca śarīre me
roma-harṣaś ca jāyate
gāṇḍīvaṁ sraṁsate hastāt
tvak caiva paridahyate
เวปถุศฺ จ ศรีเร เม
โรม-หรฺษศฺ จ ชายเต
คาณฺฑีวํ สฺรํสเต หสฺตาตฺ
ตฺวกฺ ไจว ปริทหฺยเต
เวปถุห์ — ร่างกายสั่น; — เช่นกัน; ศรีเร — บนร่างกาย; เม — ของข้า; โรม-หรฺษห์ — ขนลุก; — เช่นกัน; ชายเต — เกิดขึ้น; คาณฺฑีวมฺ — ธนูของ อรฺชุน; สฺรํสเต — ลื่นลง; หสฺตาตฺ — จากมือ; ตฺวกฺ — ผิวหนัง; — เช่นกัน; เอว — แน่นอน; ปริทหฺยเต — ร้อนผ่าว

คำแปล

ร่างกายของข้าพเจ้ารู้สึกสั่นไปหมด ขนลุกตั้งชัน ธนูชื่อ คาณฺฑีว ลื่นหลุดไปจากมือของข้าพเจ้า และผิวกายของข้าพเจ้าร้อนผ่าว

คำอธิบาย

ร่างกายสั่นมีสองประเภท และขนลุกก็มีสองประเภท อาการเช่นนี้เกิดขึ้นได้จากความปลื้มปีติยินดีทิพย์อย่างใหญ่หลวง หรือเกิดขึ้นจากความกลัวมาก ๆ ภายใต้สภาวะทางวัตถุ ในความรู้แจ้งทิพย์จะไม่มีความกลัว อาการของ อรฺชุน ในสถานการณ์เช่นนี้ก็เนื่องมาจากความกลัวทางวัตถุ เช่น การสูญเสียชีวิต ยังมีลักษณะอาการอื่น ๆ ที่เป็นหลักฐาน คือ อรฺชุน ทรงรู้สึกหมดความอดทนจนกระทั่งคันธนูอันเลื่องชื่อ คาณฺฑีว ได้ลื่นหลุดไปจากมือ เนื่องจากหัวใจที่ถูกเผาไหม้อยู่ภายในจึงทรงรู้สึกว่าร้อนผ่าวที่ผิวกาย ทั้งหมดนี้ก็เกิดขึ้นเนื่องมาจากแนวความคิดชีวิตทางวัตถุ