ภควัท-คีตา ฉบับเดิม
บทที่ หนึ่ง
สำรวจกองทัพที่สมรภูมิ กุรุกฺเษตฺร
โศลก 37-38
lobhopahata-cetasaḥ
kula-kṣaya-kṛtaṁ doṣaṁ
mitra-drohe ca pātakam
โลโภปหต-เจตสห์
กุล-กฺษย-กฺฤตํ โทษํ
มิตฺร-โทฺรเห จ ปาตกมฺ
pāpād asmān nivartitum
kula-kṣaya-kṛtaṁ doṣaṁ
prapaśyadbhir janārdana
ปาปาทฺ อสฺมานฺ นิวรฺติตุมฺ
กุล-กฺษย-กฺฤตํ โทษํ
ปฺรปศฺยทฺภิรฺ ชนารฺทน
คำแปล
โอ้ ชนารฺทน ถึงแม้ว่าบุคคลเหล่านี้ที่หัวใจถูกครอบงำไปด้วยความโลภ มองไม่เห็นความผิดใด ๆ ที่จะสังหารครอบครัวของตนเอง หรือแม้แต่การทะเลาะวิวาทกับเหล่าสหาย แล้วเหตุไฉนเราผู้ที่สามารถเห็นได้ว่าการทำลายครอบครัวเช่นนี้เป็นการอาชญากรรมจะกระทำบาปเช่นนี้ได้เล่า
คำอธิบาย
กฺษตฺริย ไม่ควรที่จะปฏิเสธการรบ หรือการพนันเมื่อได้รับคำท้าทายจากฝ่ายตรงข้าม อรฺชุน ทรงไม่ควรปฏิเสธการสู้รบภายใต้หน้าที่ความรับผิดชอบเช่นนี้ เพราะว่าได้ถูกท้าทายจากฝ่าย ทุโรฺยธน ด้วยเหตุนี้ อรฺชุน ทรงพิจารณาว่าฝ่ายตรงข้ามอาจจะมองไม่เห็นผลที่จะตามมาจากการท้าทายตนเช่นนี้ อย่างไรก็ดี อรฺชุน ทรงเล็งเห็นผลร้ายที่จะเกิดขึ้นจึงไม่สามารถที่จะยอมรับการท้าทายนี้ได้ ความรับผิดชอบเป็นสิ่งจำเป็นต้องปฏิบัติเมื่อผลจะออกมาดี แต่เมื่อผลจะออกมาตรงกันข้ามก็ไม่มีใครควรถูกผูกมัด เมื่อทรงพิจารณาถึงผลที่จะได้และผลเสียทั้งหมด อรฺชุน จึงทรงตัดสินใจว่าจะไม่สู้รบ