ภควัท-คีตา ฉบับเดิม

บทที่ สิบ

ความมั่งคั่งแห่งสัจธรรม

โศลก 22

vedānāṁ sāma-vedo ’smi
devānām asmi vāsavaḥ
indriyāṇāṁ manaś cāsmi
bhūtānām asmi cetanā
เวทานำ สาม-เวโท ’สฺมิ
เทวานามฺ อสฺมิ วาสวห์
อินฺทฺริยาณำ มนศฺ จาสฺมิ
ภูตานามฺ อสฺมิ เจตนา
เวทานามฺ — ของคัมภีร์พระเวททั้งหมด; สาม-เวทห์สาม เวท; อสฺมิ — ข้าเป็น; เทวานามฺ — ของเหล่าเทวดาทั้งหลาย; อสฺมิ — ข้าเป็น; วาสวห์ — เจ้าแห่งสวรรค์; อินฺทฺริยาณามฺ — ของประสาทสัมผัสทั้งหมด; มนห์ — จิตใจ; — เช่นกัน; อสฺมิ — ข้าเป็น; ภูตานามฺ — สิ่งมีชีวิตทั้งหลาย; อสฺมิ — ข้าเป็น; เจตนา — พลังชีวิต

คำแปล

ในบรรดาคัมภีร์พระเวทข้าคือ สาม เวท ในเหล่าเทวดาข้าคือ พระอินทร์ เจ้าแห่งสวรรค์ ในบรรดาประสาทสัมผัสข้าคือ จิตใจ และในบรรดาสิ่งมีชีวิตข้าคือ พลังชีวิต (จิตสำนึก)

คำอธิบาย

ข้อแตกต่างระหว่างวัตถุ และวิญญาณ คือ วัตถุไม่มีจิตสำนึกเหมือนกับสิ่งมีชีวิต ฉะนั้น จิตสำนึกนี้คือสิ่งสูงสุด และเป็นอมตะ การผสมผสานของวัตถุจะไม่สามารถผลิตจิตสำนึกขึ้นมาได้