ภควัท-คีตา ฉบับเดิม

บทที่ สิบ

ความมั่งคั่งแห่งสัจธรรม

โศลก 26

aśvatthaḥ sarva-vṛkṣāṇāṁ
devarṣīṇāṁ ca nāradaḥ
gandharvāṇāṁ citrarathaḥ
siddhānāṁ kapilo muniḥ
อศฺวตฺถห์ สรฺว-วฺฤกฺษาณำ
เทวรฺษีณำ จ นารทห์
คนฺธรฺวาณำ จิตฺรรถห์
สิทฺธานำ กปิโล มุนิห์
อศฺวตฺถห์ — ต้นไทร; สรฺว-วฺฤกฺษาณามฺ — ของต้นไม้ทั้งหลาย; เทว-ฤษีณามฺ — ของนักปราชญ์ทั้งหลายในหมู่เทวดา; — และ; นารทห์นารท; คนฺธรฺวาณามฺ — ของประชากรแห่งดาวเคราะห์ คนฺธรฺว; จิตฺรรถห์จิตฺรรถ; สิทฺธานามฺ — ของพวกที่มีความสมบูรณ์ทั้งหลาย; กปิลห์ มุนิห์กปิล มุนิ

คำแปล

ในบรรดาต้นไม้ทั้งหลาย ข้าคือ ต้นไทร และบรรดานักปราชญ์ในหมู่เทวดา ข้าคือ นารท ในบรรดา คนฺธรฺว ข้าคือ จิตฺรรถ และในบรรดามนุษย์ผู้สมบูรณ์ ข้าคือ นักปราชญ์ กปิล

คำอธิบาย

ต้นไทร (อศฺวตฺถ) เป็นหนึ่งในจำนวนต้นไม้ที่สูงที่สุด และสวยงามมากที่สุด ผู้คนในประเทศอินเดียบ่อยครั้งที่บูชาต้นไทรเสมือนหนึ่งในพิธีทำวัตรประจำวันตอนเช้า ในหมู่เทวดา นารท พิจารณาว่าเป็นสาวกผู้ยิ่งใหญ่ที่สุดในจักรวาล และได้รับการบูชา ท่านจึงเป็นผู้แทนขององค์กฺฤษฺณในฐานะที่เป็นสาวก โลก คนฺธรฺว เต็มไปด้วยสิ่งมีชีวิตที่ร้องเพลงได้ไพเราะมาก นักร้องที่ยอดเยี่ยมที่สุดในบรรดานักร้องเหล่านี้ คือ จิตฺรรถ ในหมู่สิ่งมีชีวิตที่สมบูรณ์ กปิล บุตรของ เทวหูติ เป็นผู้แทนขององค์กฺฤษฺณพิจารณาว่าเป็นอวตารขององค์กฺฤษฺณ ปรัชญาของท่านได้กล่าวไว้ใน ศฺรีมทฺ-ภาควตมฺ ต่อมามี กปิล อีกรูปหนึ่งที่มีชื่อเสียง แต่ปรัชญาของ กปิล รูปนี้ไม่เชื่อในองค์ภควานฺ จึงมีข้อแตกต่างอย่างมหาศาลระหว่าง กปิล ทั้งสองรูปนี้