ภควัท-คีตา ฉบับเดิม

บทที่ แปด

การบรรลุถึงองค์ภควานฺ

โศลก 11

yad akṣaraṁ veda-vido vadanti
viśanti yad yatayo vīta-rāgāḥ
yad icchanto brahma-caryaṁ caranti
tat te padaṁ saṅgraheṇa pravakṣye
ยทฺ อกฺษรํ เวท-วิโท วทนฺติ
วิศนฺติ ยทฺ ยตโย วีต-ราคาห์
ยทฺ อิจฺฉนฺโต พฺรหฺม-จรฺยํ จรนฺติ
ตตฺ เต ปทํ สงฺคฺรเหณ ปฺรวกฺเษฺย
ยตฺ — ซึ่ง; อกฺษรมฺ — พยางค์ โอม; เวท-วิทห์ — บุคคลผู้ชำนาญในคัมภีร์พระเวท; วทนฺติ — กล่าว; วิศนฺติ — เข้า; ยตฺ — ในที่ซึ่ง; ยตยห์ — ปราชญ์ผู้ยิ่งใหญ่; วีต-ราคาห์ — ในชีวิตสละโลก; ยตฺ — ซึ่ง; อิจฺฉนฺตห์ — ต้องการ; พฺรหฺม-จรฺยมฺ — พรหมจรรย์; จรนฺติ — ปฏิบัติ; ตตฺ — นั้น; เต — แด่เธอ; ปทมฺ — สถิต; สงฺคฺรเหณ — โดยสรุป; ปฺรวกฺเษฺย — ข้าจะอธิบาย

คำแปล

บุคคลผู้รอบรู้คัมภีร์พระเวทเปล่งเสียง โอํ-การ และเป็นนักปราชญ์ยิ่งใหญ่ในระดับชีวิตสละโลก บรรลุถึง พฺรหฺมนฺ ด้วยปรารถนาความสมบูรณ์เช่นนี้ เขาประพฤติพรหมจรรย์ บัดนี้ ข้าจะอธิบายแด่เธอถึงวิธีการโดยสรุป ที่เขาอาจบรรลุถึงความหลุดพ้น

คำอธิบาย

องค์ศฺรี กฺฤษฺณทรงแนะนำ อรฺชุน ให้ฝึกปฏิบัติ ษฏฺ-จกฺร-โยค ซึ่งต้องกำหนดลมปราณชีวิตระหว่างคิ้วทั้งสอง สมมติว่า อรฺชุน อาจไม่รู้ว่าการปฏิบัติ ษฏฺ-จกฺร-โยค ว่าเป็นเช่นไร องค์กฺฤษฺณจะทรงอธิบายถึงวิธีการในโศลกต่อๆไปโดยตรัสว่า พฺรหฺมนฺ ถึงแม้ว่าเป็นหนึ่งไม่มีสอง มีปรากฎการณ์และลักษณะต่างกันโดยเฉพาะสำหรับพวกไม่เชื่อในรูปลักษณ์ อกฺษร หรือ โอํ-การ คำว่า โอํ เหมือนกับ พฺรหฺมนฺ ณ ที่นี้องค์กฺฤษฺณทรงอธิบายถึง พฺรหฺมนฺ อันไร้รูปลักษณ์ซึ่งนักปราชญ์ผู้อยู่ในระดับสละโลกบรรลุถึง

ในระบบแห่งความรู้พระเวทจากจุดเริ่มต้นนักศึกษาถูกสอนให้เปล่งเสียงโอํ และเรียนรู้ พฺรหฺมนฺ อันไร้รูปลักษณ์สูงสุดด้วยการอยู่กับพระอาจารย์ทิพย์ ถือเพศพรหมจรรย์โดยสมบูรณ์ จึงรู้แจ้งสองลักษณะของ พฺรหฺมนฺ การปฏิบัติเช่นนี้มีความสำคัญมากสำหรับนักศึกษาที่จะเจริญก้าวหน้าในชีวิตทิพย์ แต่ในปัจจุบันนั้นชีวิต พฺรหฺมจารี (ผู้ถือเพศพรหมจรรย์ไม่สมรส) เป็นไปไม่ได้เลย โครงสร้างทางสังคมในโลกเปลี่ยนแปลงไปมาก จึงเป็นไปไม่ได้ที่เราจะถือเพศพรหมจรรย์จากจุดเริ่มต้นของชีวิตนักศึกษา มีสถาบันในสาขาวิชาต่างๆ มากมายทั่วโลก แต่ไม่มีสถาบันใดสอนนักศึกษาในหลักธรรม พฺรหฺมจารี ให้เป็นที่รู้จักกัน นอกจากเสียว่าเราจะประพฤติพรหมจรรย์ มิฉะนั้นแล้วความเจริญก้าวหน้าในชีวิตทิพย์จะเป็นสิ่งที่ยากมาก ดังนั้น องค์ ไจตนฺย ทรงประกาศตามคำสั่งสอนในพระคัมภีร์สำหรับกลียุคนี้ว่า ในยุคนี้ไม่มีวิถีทางในการรู้แจ้งถึงองค์ภควานฺนอกจากการสวดภาวนาพระนามอันศักดิ์สิทธิ์ของศฺรีกฺฤษฺณ หเร กฺฤษฺณ หเร กฺฤษฺณ กฺฤษฺณ กฺฤษฺณ หเร หเร หเร ราม หเร ราม ราม ราม หเร หเร