ภควัท-คีตา ฉบับเดิม

บทที่ เก้า

ความรู้ที่ลับสุดยอด

โศลก 24

ahaṁ hi sarva-yajñānāṁ
bhoktā ca prabhur eva ca
na tu mām abhijānanti
tattvenātaś cyavanti te
อหํ หิ สรฺว-ยชฺญานำ
โภกฺตา จ ปฺรภุรฺ เอว จ
น ตุ มามฺ อภิชานนฺติ
ตตฺเตฺวนาตศฺ จฺยวนฺติ เต
อหมฺ — ข้า; หิ — แน่นอน; สรฺว — ทั้งหมด; ยชฺญานามฺ — การบูชา; โภกฺตา — ผู้มีความสุข; — และ; ปฺรภุห์ — องค์ภควาน; เอว — เช่นกัน; — และ; — ไม่; ตุ — แต่; มามฺ — ข้า; อภิชานนฺติ — พวกเขารู้; ตตฺเตฺวน — ในความจริง; อตห์ — ฉะนั้น; จฺยวนฺติ — ตกลงต่ำ; เต — พวกเขา

คำแปล

ข้าคือผู้มีความสุข และเป็นเจ้าแห่งพิธีบูชาทั้งหลายแต่เพียงผู้เดียวเท่านั้น ฉะนั้น พวกที่ไม่รู้ธรรมชาติทิพย์อันแท้จริงของข้าจะตกลงต่ำ

คำอธิบาย

ได้กล่าวไว้อย่างชัดเจน ณ ที่นี้ว่ามีวิธีการปฏิบัติ ยชฺญ มากมายที่แนะนำไว้ในวรรณกรรมพระเวท แต่อันที่จริงทั้งหมดมีไว้เพื่อให้องค์ภควานฺทรงพอพระทัย ยชฺญ หมายถึง พระวิษฺณุ ในบทที่สามของ ภควัท-คีตา กล่าวไว้อย่างชัดเจนว่าเราควรทำงานเพื่อให้ ยชฺญ หรือให้พระวิษฺณุทรงพอพระทัยเท่านั้น รูปแบบอันสมบูรณ์แห่งความเจริญรุ่งเรืองของมนุษย์ชื่อว่า วรฺณาศฺรม-ธรฺม หมายเฉพาะเพื่อให้พระวิษฺณุทรงพอพระทัย ฉะนั้น องค์กฺฤษฺณตรัสในโศลกนี้ว่า “ข้าคือผู้ได้รับความสุขจากพิธีบูชาทั้งปวงเพราะข้าคือเจ้านายสูงสุด” อย่างไรก็ดี ผู้ด้อยปัญญาไม่รู้ความจริงนี้บูชาเทวดาเพื่อผลประโยชน์ชั่วคราวบางประการ ดังนั้น พวกเขาตกลงไปในความเป็นอยู่ทางวัตถุ และไม่บรรลุถึงจุดมุ่งหมายที่ปรารถนาของชีวิต หากผู้ใดมีความปรารถนาทางวัตถุที่ต้องสนองตอบควรสวดภาวนาแด่องค์ภควานฺจะดีกว่า (ถึงแม้ว่าไม่ใช่เป็นการอุทิศตนเสียสละที่บริสุทธิ์) และจะได้รับผลตามใจปรารถนา